Menu Zamknij

Wynagrodzenie wspólnika bez składki zdrowotnej

W poprzednich latach powszechną praktyką przy wypłacaniu wynagrodzenia członkom zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością było zatrudnianie ich na podstanie powołania. Polegało to na tym, iż członek zarządu mógł pobierać wynagrodzenia na podstawie uchwały wspólników spółki i jednocześnie nie był zobowiązany do uiszczania składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Podstawa na jakiej pobierał wynagrodzenie nie była bowiem ujęta w art. 66 ust. 1 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. 2004 Nr 210, poz. 2135 ze zm.)

Od 1 stycznia 2022 r. uległo to jednak zmianie.

Polski ład wprowadził do art. 66 ust. 1 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych pkt 35a, zgodnie z którym obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby powołane do pełnienia funkcji na mocy aktu powołania, które z tego tytułu pobierają wynagrodzenie – czyli członkowie zarządu powołani na mocy uchwały wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

Zmiana ta bezsprzecznie dotknie finansowo każdego członka zarządu. Jest to bowiem dodatkowe obciążenie ich miesięcznego wynagrodzenia, którego wcześniej nie było. Oznacza to, iż powszechne i sprawdzone rozwiązanie, stosowane dotychczas w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością straci na swojej atrakcyjności.

Członkowie zarządu nie pozostają jednak bez wyjścia, a przynajmniej nie wszyscy. Rozwiązanie niekorzystnej sytuacji można znaleźć w treści art. 176 Kodeksu spółek handlowych. Instytucja „powtarzających się świadczeń” wspólnika na rzecz Spółki zasługuje obecnie na szczególną uwagę. Jeżeli bowiem przyjąć, iż katalog podmiotów objętych składką zdrowotną, określony w art. 66 Ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (a w przypadku składek na ubezpieczenie społeczne art. 6 Ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych), nie wymienia wspólników świadczących na rzecz Spółki, na podstawie art. 176 Kodeksu spółek handlowych, to jednocześnie można założyć, iż wynagrodzenie uzyskane przez wspólnika, na mocy ww. przepisu, nie będzie oskładkowane składką zdrowotną ani społeczną. Z rozwiązania mogą zatem skorzystać członkowie zarządu, którzy są jednocześnie wspólnikami w swoich spółkach.

Takie stanowisko potwierdził nie tylko Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 7 marca 2018 r. w sprawie I UK 575/16, ale również Zakład ubezpieczeń społecznych, który w stanowisku z dnia 5 lipca 2018 r. nr WPI/200000/43/710/2018 stwierdził, iż:

„(…) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Lublinie uznaje za prawidłowe stanowisko przedstawione we wniosku złożonym w dniu 7 czerwca 2018 r. przez Przedsiębiorcę (…) w przedmiocie braku obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne od wypłacanego w oparciu o art. 176 Kodeksu spółek handlowych wspólnikom spółki wynagrodzenia. (…) katalog tytułów do objęcia obowiązkiem ubezpieczeń nie zawiera w swej treści osób fizycznych wykonujących za wynagrodzeniem powtarzające się świadczenia niepieniężne w rozumieniu art. 176 Kodeksu spółek handlowych wyłącznie na podstawie umowy spółki. W konsekwencji samo wykonywanie przez te osoby świadczeń niepieniężnych za wynagrodzeniem nie powoduje powstania tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczeń społecznych, tym samym wypłacane w oparciu o art. 176 Kodeksu spółek handlowych wynagrodzenie nie rodzi obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne.”

Aby jednak skorzystać z dobrodziejstwa art. 176 Kodeksu spółek handlowych, należy odpowiednio i skutecznie przystosować do tego umowę spółki. Należy zachować również szczególną ostrożność przy formułowaniu czynności wchodzących w skład „powtarzających się świadczeń”. Powinny to być bowiem takie czynności, które nie są jednocześnie wykonywane w ramach pełnienia funkcji członka zarządu. Dodatkowo wyrażenie „powtarzających się”, obliguje do tego, aby czynności te nie były jednorazowe. Muszą być one zatem wykonywane w pewnych odstępach czasu, okresowo, jednak niekoniecznie regularnie. Dodatkowo, świadczenia te muszą mieć charakter wyłącznie niepieniężny.

Warto również podkreślić, iż wynagrodzenie musi mieć charakter rynkowy, nie może być zawyżone ani zaniżone, jednak sposób określenia rodzaju i wysokości wynagrodzenia może być różny. Może to być wynagrodzenie w stałej kwoty, ale także może zostać ustalone poprzez wyliczanie na podstawie umówionego wzoru/sposobu wyliczenia.

Na marginesie należy również wskazać, iż  osoby pełniące swoje funkcje na podstawie powołania muszą zostać zgłoszone do ubezpieczenia zdrowotnego przez podmiot zatrudniający – czyli spółkę. Obligatoryjność ubezpieczenia powstaje z dniem powołania, a wygasa z dniem odwołania.

Reasumując, członkowie zarządu spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, będący jednocześnie wspólnikami, mogą uciec od dodatkowego obciążenia, jakim jest składka zdrowotna wprowadzona przepisami Polskiego Ładu korzystając z możliwości jakie daje art. 176 Kodeksu spółek handlowych.